qui trovesas en nia vortolibri, simple pro ke ni serchis la max internaciona radiki : e ke ofte ni esas plu konservema kam il, kontentesante per vorti di EP. a qui il substitucas neologismi malmulte utila. On povas do dicar, ke ca bonega autoro esas (per sa vortaro) Idisto (ho! nekoncie), sed preske plu Idisto kam Ido. Ni do ne komprenas, quale So Boulet povas laudar il pro « la plena respekto de l’ Fundamento ». Ni kontre montris, ke il emendas kelkafoye la Fundamento, e felice, per sa justa « linguala sentimento », (exemple pri legiono, skorpiono).
La exemplo di ta bonega autoro, quan on konsideras quale konservema e « klasika », refutas, per la praktiko ipsa, la tradicional fanfaronado di la Fundamentisti, qui asertas, ke per la materyo di la Fundamento on povas dicar omno, expresar omna idei, traktar omna temi. Nu! on ne povas alegar, ke Dro Bein ne savas suficante Esperanto, ne posedas perfekte la « spirito » di la linguo, e ne konocas til fundo sa richeso e sa moyeni; tamen, il ne povas skribar ula verko, mem pure literaturala[1], sen enduktar nuva radiki : quo do eventus, se il volus traktar ciencala o teknikala temi? Kredeble on dicos, ke on preferas neologismi enduktita per l’ uzado e segun la bezoni, kam nuva vorti selektita da « teoriisti ». Sed ni rimarkis ke la vorti selektita da « praktikisti » (mem max ciencoza ed habila) ne esas sempre bone selektita, pro la kauzi, quin ni indikis altraloke (Progreso, p. 206–207); e ke la vorti bone selektita o vere utila, quin Dro Bein adoptis praktike, esas la sami, quin ni adoptis pro teoriala motivi pos laboroza serchado. To pruvas, ke la teorio e la praktiko nule opozas reciproke; e to devus justigar la teorio ye l’ okuli di ti, qui prizas nur la praktiko.
Omnakaze, la « praktiko di Dro Bein max ofte koincidas kun nia « teorio ». To pruvas, ke la necesa richigo di la linguo devas facesar (e facesas fakte che la max bona autori) precize en la direkto di Ido : e to esas nule astonanta, nam nia teorio e lia praktiko esas kune direktata da la principo di internacioneso, e devas do konkordar. Sed la praktikala richigo devas esar konstante kontrolata e kritikata segun ta principo. To signifikas, ke la praktiko devas esar lumizata e guidata da la teorio, vice procedar hazarde e blinde. Kad on pardonos a ni, anticipar poke, per « teoriala labori », la necesa rezultajo di la praktikal « evoluco » di la linguo, e montrar ad ol la skopo a qua ol nekoncie, sed naturale tendencas, se la klara vido di ta skopo povas impedar e sparar longa vagado e neutila tastado, qui riskas koruptar la linguo vice ol perfektigar?
Germana Esperantisto (julio) kontenas artiklo tre rimarkinda da Dro O Liesche pri La tasko de la kvara Kongreso. Il rememorigas l’ ideo di Esperantismo difinita da Dro Zamenhof : « la esperantismo
- ↑ Ni memorigas, ke ni preterlasis la vorti specale egiptana.
