Jump to content

Page:Ang dila natong bisaya.pdf/45

From Wikisource
This page has been validated.
UL. IV
33

Busah mosangko kitáh gihapon sa maóng sangputananang gihisgután nang "h" adtoh gayúd ipatapút sa pulung dugukan, sumala sa paagih sa "Lungsuranon”.

Laing lig-on nga katarungan maóh ang gihisgután ko sa ikaduháng sinulát. Ang mga pulung dugukan sa ato ug sa Ebreyo, tagutloh ka konsonante ang kadaghanan, ug usahay tagup-at. Ang paggamit sa katapusang "h" makapalutáw ning lagdaah, busah subay sa kinaiyah sa atong pinulungan. Pananglitan: "bayéh, lakéh, sakáh, sobóh, susih, sayóh";---masayón kaayoh nga mailáh nga siláh tagutloy konsonante; kasayón nga mahanaw kon dili isulat ang katapusang "h”.

Apán tingalih motubág ka tinahud nga magbabasáh: Ang imong gihatag nga mga panig-ingnan sa unah mong katarungan, nanghimakák kanimoh. ¿Dili ba ang "sugá, walá, tolo" tagurhah ra may konsonante?-Ang tubág masayón. Kay maingón nga ang katapusang "h" sa ""sugáh, waláb, tolóh" maóy atong tugbang sa "he" sa mga Ebreyo; ang nagut rál nato nga “a, o" dihá sa “sugá, walá, tolo", nagdaláh tingalih kaniadtog konsonante nga maagid-agid sa "aleph" kun "ayin" sa mga Ebreyo, nga matúd pa sa mga editór sa Diksyonaryo ni Webster malagmit dili isulát sa titik nga romanhon. Sa ato pa, ang alpabeto nga romanhon nga maóy atong gigamit, walay tugbang titik niadtong duruhá sa mga Ebreyo. Ug sumala sa maóng Diksyonaryo ang "alif ug ayn" sa mga Arabé may pagkaguturál; ug busah may pagkasamah sa gihisgután nang guturál "a, o" sa itaas.

Kon kining akong saysay matinuud, tagutloh gihapon ang ilang mga konsonante; kon ugaling dili man, dili kaná kasupak sa katapusang "h" nga tingalih nawala sa paglatás sa atong pinulungan sa daghang kagatusán. Samah sa laing mga pinulungan, mausab-usab man ang atong panglitók.

Dunay nang-ingón nga sanglit ang atong "h" tugbang sa "j" sa Kinatsilá, dili konóh makatarunganon