hingpit kay wala man palampusah ngadtoh sa kahimoan.
Tandiah ang:
- lalakát ― lolakát,
- dadagan ― dodagan,
- susulát ― sosulát,
- gigikan ― gogikan; ug makita nga
ang ikaduhá daw naahát, walá makaabút sa pagkahing-
pit nga: "aa, uu, ii"; kongdili nisangó dihá sa: "oa, ou,
oi".
Ug ¿diín man gikan kanáng “....o...." sa dili hingpit. nga pagkasubli?-Gitoohan ko nga siyah giputól o gihu- lamán gikan sa iglalanggikit sa umaabut: "mo....". Ug maingón ta usáb nga daw "naputól” kanáng pagkauma- abutah, kay walá man siyah mahinayón.
Busah, kining ikaduháng porma ning ikatolóng pun- duk nagdaláh upúd sa hiyas sa unang duhá ka punduk. Ug niah na kitih sa sinugdan sa sunúð nga bahin: ang sa buhat nga minaút.
Nagpailág Buhat nga Minaút
Ang mga pulung nga sinubli nagdaláh kanato ngad- toh sa pagtoón sa laing paagih sa pagsultih nga nagpa- sabút nga daw nagbuhat kitáh sa usáh ka butáng, nga sa pagkatinuud walá nato buhatah. Kiníh atong gihimoh pinaagih sa pagbutáng unah sa dugukan sa bokál "o" nga usáb gipasiunhan sa unang konsonante sa maóng dugukan, kon kiníh nagsugud man ugaling úg konsonante. Ex. gr.: oadtoh, oawat, oabug, oilug, outang; bobuhat, bobihag, dodagan, lolakát, lolukát, sosusih." Sa ato pa, may pagka-dili-tinuud nga miadtoh gayúd, apán pinaagih sa gipadayag nga lihok nagpasabút nga nagaadtoh; dili tinuud nga miawat gayúd, apán pinaagih sa gipadayág nga lihok nagpasabút nga nagaawat; dili tinuud nga miabug gayúd, apán nga daw nagaabug; nga daw naga- ilug; nga daw nagautang; daw nagabuhat; daw nagabihag; daw nagadagan, nagalakát, nagalukát, nagasusih.
Kon atong susihon úg unsay hinungdan niinih, anhá
