sa atong handurawan sa pormang "nagaka....", maóh ang
sa usáh ka "butáng” nga nagaanam-anám pagpahiduúl ngatoh
sa pagkadakú, pagkalisúd ug pagkanapunduk, etc.
Ang "magaka...." maóy alang sa panahóng giisip nga umaabut, tugbang sa "nagaka....”.
Dunay pipiláh ka dugukang Sinugbuanon nga usahay pataptan sa iglalanggikit: "magasa...., nagasa.....", ug makabatón sa kahulugang: "magahimoh sa kalihokan nga ingón sa o samah" nianang gipailáh sa dugukan. Pananglitan:
"Si Pedro nagasaguyúd sa iyang tiíl",-sa iyang linaktan,
- maorág nagaguyúd siyah sa tiíl.
"Ang bata nagasawilík (wilík) sa singót."
"Ang kasíng nagasaliring (liron, alirong) sa sawúg."
"Si Tonyo nagasabwag (bu-lág) úg mga bulak."
¿Unsay matang nilah?: "gisagunting, sagilít, sagakay (akay, agak). nagsalibáy (labay), nagasapinday".
Mga kaubag pangdagway: "magsa...., nagsa... mosa....., misa....., nisa...., pagsa....".
Sanglit gihibaloán na man ang kahulugan sa tagsa-tagsah ka bahin niining mga iglalanggikitah, itingúb ko lang dayon dinhíh pagsaysay ang ilang duhá ka kahulugan. Ang "nagapaka....." nagpasabút nga suhd sa panahóng gihisgután, naah na, gisugdan na ug nagpadayon pa ang kahimoan nianang kahiligan o kabubut-ong madulungon ngadtoh sa, o sa dili pagsanta sa, katunghaan dinhá sa suheto sa "butáng", kahimtang siyáh o kalihokan, nga iya sa dugukang gilanggikitan. Ang "magapaka....." upúd nagpailáh sa maóng mga kalihokan o hiyas sa "nagapaka....", gawás lamang sa iyang pagkaumaabut.
Kining kahiligan o kabubut-ong gihisgután mahitabó usahay nga tugbang o subay sa kamaohan, ug busah matuud o lunsay; apán sa masabúg dili matuud, ug busah
